Vào FTU thì làm gì?

By Linh PMP, cho thằng mới vào FTU

CHƠI

Ừ đấy. Sau này đi làm sẽ thấy những gì học được từ việc chơi đúng có khi dùng được còn nhiều hơn cả những nguyên lý kinh tế vi diệu cao siêu. Chơi thế nào là đúng? Ví dụ nhé, ở Hà Nội, mày đã đi qua hết những danh lam thắng cảnh, những góc ăn đường phố, có biết nơi nào hay để giới thiệu nếu có bạn xa đến chơi, có biết mua gì hay làm quà cho những người chưa từng qua Hà Nội? Đã bao giờ vác ba lô lên xe khách đi đến Đường Lâm, Bát Tràng, rồi Sa Pa, Tây Bắc, rồi Tràng An, Hạ Long, rồi bắt chuyện với người chung đường chưa quen biết trước?

Trên Youtube gần đây chị có thấy 1 kênh Tân Hoa Ban food có một anh hay up những clip đi chơi ở quê, đi bắt cá suối, luộc sắn, nướng gà… Clip làm rất đơn giản, chân thực, chẳng có kịch bản gì, đối thoại thì chân chất, Người xem không chỉ thích cảnh quê đẹp, đồ quê ngon, mà còn rất khoái đồng chí dẫn chuyện – ma xó yêu quê và tự hào về quê mình trong từng thước phim, lời dẫn. “Nơi ta ở” không chỉ là “nơi đất ở” – nó làm nên cái đặc sắc bên trong mỗi người. Là sinh viên có rủng rỉnh thời gian hơn thì nên chơi cho đúng ở cái “đất ở” đấy. Mày thành được ma xó Chùa Láng, ma xó Hà Nội thì quá đáng tự hào ;).

HỌC

Mỗi thằng có cách học khác nhau, chưa kể có tỉ lệ chất xám trong não khác nhau, nên cũng không nên so sánh mình với “siêu nhân” để rồi tự kỷ. Tuy nhiên nếu học khôn thì vẫn có thể trở nên siêu nhân hơn. Công cụ học khôn hàng đầu Việt Nam là gì? Hỏi cách khác, nếu muốn tìm hiểu mối quan hệ biện chứng giữa Hoa hậu Việt Nam và Đại học Ngoại thương thì làm gì? Google thôi! Trước mỗi buổi học thì chịu khó đọc tài liệu, chỗ nào cùi bắp thì tra Google – tìm bằng từ khoá tiếng Việt không ra thì tìm bằng từ khoá Tiếng Anh. Sau đó liệt kê khoảng 3 câu hỏi liên quan đến bài học – có thể lựa chọn để hỏi giảng viên trong buổi học.

Nói đến tiếng Anh, học là phải dùng. Ngôn ngữ không phải thứ dùng để trả bài, mà là công cụ để giao tiếp. Thế nên đừng tiếp tục coi tiếng Anh là một môn học, coi nó như công cụ ấy, như cái đũa thì dùng để ăn cơm ấy. Ví dụ, đã bao giờ lên http://www.debate.org/ chưa, lên đó dùng tiếng Anh làm công cụ để học hỏi và thể hiện tư duy phản biện? Đã bao giờ đi dẫn tour Văn Miếu cho khách nước ngoài chưa? Đừng nói là có biết gì về Văn Miếu mà dẫn, xem lại đoạn “công cụ học khôn hàng đầu Việt Nam”! Đừng nói không ai nhờ mình dẫn, đã bao giờ xem thử chương trình của HanoiKids, Hanoi Freetourguides, hoặc hỏi chị Bin xem có quen ai người nước ngoài chưa từng qua Văn Miếu?

LÀM

Học Ngoại Thương để làm gì? Để sau này ra làm được việc chứ làm gì, thế nên không học cách làm thì coi như xong. Kỳ đầu tiên thì có thể tập trung cho học là chính, để làm quen với môi trường học tập mới, nhưng từ kỳ thứ 2 thì nên tìm cho mình trải nghiệm đi làm. Có 3 kiểu đi làm sau:

  • Hoạt động câu lạc bộ: Miễn bàn về việc tại sao nên làm trong câu lạc bộ, vì chắc chắn đầu năm trong làn sóng tuyển thành viên, các câu lạc bộ sẽ liên tục đăng đàn quảng bá các lý do rồi. Nên tìm hiểu trước về tất cả các câu lạc bộ, rồi nộp đơn vài cái tuỳ sở thích – nên nộp cả CLB lớn, khó vào và câu lạc bộ ít danh tiếng hơn để có sự so sánh. Coi đây như một lần thử đi xin việc. Nếu được thì xem alumni của các câu lạc bộ đó là ai, có phải mẫu người sau này mình muốn trở thành hay không – tất nhiên mong muốn có thể thay đổi sau này nhưng ở thời điểm hiện tại thì nó là một trong những yếu tố giúp mình quyết định. Vào được CLB thì nên phấn đấu làm “leader” của một sự kiện, một project nào đó, cũng có thể tự đề xuất một ý tưởng mới để tự mình được quản lý một nhóm.
  • Đi làm lấy kinh nghiệm và quan hệ: Cuối kỳ học đầu tiên nên bắt đầu tìm hiểu về các công ty mình có thể thực tập cho kỳ mùa hè. Hỏi các anh chị trong câu lạc bộ (nếu đã vào CLB), người quen, tìm kiếm trên google, trên các trang thực tập như internship.edu.vn. Cũng có thể xem Linkedin của những alumni FTU để xem lúc còn là sinh viên họ làm gì, ở đâu, để có thêm định hướng. Song song với đó, tạo cho mình 1 portfolio liên quan đến kỹ năng mình có thể dung cho kỳ thực tập để gửi đi cho nhà tuyển dụng khi ứng tuyển (ví dụ như sản phẩm design, project học sinh – sinh viên đã tham gia, vv). Portfolio có thể làm dạng pdf, nhưng tốt nhất là tạo một website cá nhân với công cụ miễn phí của weebly, wix hoặc wordpress.
  • Đi làm kiếm tiền: Cái bên trên là đi làm để hiểu về môi trường mình có thể sẽ làm việc sau này, nên tiền không quan trọng. Nhưng bài học về kiếm tiền thì rất quan trọng – nó dạy cho mình biết kiên nhẫn, biết chăm chỉ, biết nhún nhường, biết khôn khéo, biết trân trọng giá trị đồng tiền. Các bạn Mỹ mà chị biết thường có những công việc đầu tiên là đi phục vụ ở hàng ăn, tiệm giầy, trông trẻ. Nhiểu anh chị Ngoại Thương kinh doanh siêu mà chị biết cũng bắt đầu từ bán sô cô la, bán hoa, bán quần áo. Không nên đặt nặng việc kiếm tiền khi còn đang học nhưng nên có ít nhất 1 trải nghiệm với nó. Công việc kiếm tiền đầu tiên ở FTU của chị là “thuyết trình tờ rơi” cho một trung tâm kỹ năng của trường :)), ngồi hóng nắng ở sảnh nhà B trong những chiều chảy mỡ với mức lương khoảng 10 đồng/giờ. Nhưng từ đó chị được tiếp cận miễn phí với một loại khoá học rất lạ lẫm với mình lúc bấy giờ (khi trong đầu mình còn toàn tích phân, đạo hàm, Mị, A phủ , thì có người lại đi dạy mình về… thời gian), và cũng từ đó chị mới gặp Dave…

LÀM VIỆC TỬ TẾ

Dave là người bạn lớn tuổi nhất của chị, cũng là người giới thiệu chị đến công ty thực tập đầu tiên, người trả lương khá hậu hĩnh cho công việc làm thêm thứ 2 của chị thời sinh viên và từng tạo cơ hội cho chị tiếp cận với những người phụ nữ thành công nhất Việt Nam. Làm sao chị quen Dave? Hôm đó đang ngồi “thuyết trình tờ rơi” và hóng nắng ở sảnh nhà B thì thấy ông Dave đi qua ngơ ngác, thế là chị quay sang hỏi có cần giúp gì không, và giúp ông ấy tìm đến văn phòng khoa tiếng Anh của trường. Rồi ông ấy quay lại nói chuyện, xin địa chỉ email và sau này trở thành học sinh tiếng Việt của chị. Tất cả bắt đầu từ một câu hỏi “Ông có cần giúp gì không?”

Hoạt động thiện nguyện, tình nguyện là một cách thường thấy để làm việc tử tế. Và hoạt động này cũng có hai mặt của nó – có thời gian thì xem chương trình của VTV “60 phút mở, làm từ thiện để làm gì” để nhìn nhiều chiều hơn về việc này. Đôi khi nhìn lại chị cũng thấy có những lúc hoạt động thiện nguyện của mình bị “làm màu” quá vì không hiểu rõ bản chất vấn đề của người cần giúp, vì mình còn non trong suy nghĩ, nhưng phải có làm thì mới vỡ được ra.

TỰ TỬ TẾ

Uống rượu bia vì muốn xã giao là hành động thiếu tử tế với chính mình. Thường xuyên thức khuya, bỏ bữa, ăn đồ chiên đi chiên lại nhiều lần :)) là thiếu tử tế với chính mình. Không tập thể thao cũng là thiếu tử tế với chính mình. Nhưng sinh viên hay xếp xó cái này lắm.

ĐỌC

  • Không tính giáo trình, không tính ngôn tình giải trí, một năm có đọc được 10 cuốn sách không? Nếu chưa biết nên đọc gì thì thử tìm “sách hay cho sinh viên kinh tế/kinh doanh”, “sách hay nên đọc”, vv.
  • Follow những người hay ho trên facebook, twitter và đọc những chia sẻ của họ.
  • Đọc thêm về lịch sử của một số công ty, tiểu sử của một số cá nhân nổi tiếng ở Việt Nam và trên thế giới. Ví dụ, Royal City thì quá quen đúng không? Thế Phạm Nhật Vượng nghe có quen không?

THI – THẢO

Là đi thi và đi hội thảo. Nên tham gia ít nhất một cuộc thi quy mô lớn và một hội thảo quốc tế. Đi hội thảo cũng như đi thi, phần chuẩn bị là phần học được rất nhiều điều. Chị tham dự hội thảo HPAIR ở Singapore năm 2010, lúc đó là cuối năm thứ 2. Khi đó tự lên lịch trình tìm chỗ ở giá rẻ, tự chuẩn bị tiết mục văn nghệ, làm booth trưng bày, tìm hiểu kiến thức về kinh tế – kinh doanh trong khu vực châu Á để chém gió với các bạn khác – cảm giác không khác gì đi thi. Thi – Thảo thì thường đều phải gồng hơi so với sức mình, nhưng đó là 1 kiểu tập gym tâm lý – khi nào tự thấy mình quá thoải mái ở một môi trường thi-thảo nào đó chính là lúc tự mình phải tìm một môi trường khác.

CHỌN BẠN

Nếu được, phấn đấu duy trì tình bạn thân thiết lâu dài với ít nhất một người ở mỗi môi trường mình hoạt động: lớp học, câu lạc bộ, việc làm thêm, thi-thảo. Vì mỗi trải nghiệm có thể kết thúc, nhưng những mối quan hệ sẽ còn kéo dài mãi nếu mình nuôi dưỡng nó. Có những người sẽ trở thành nguồn cảm hứng của mình, có người thành bạn đồng hành, có người sẽ cần mình trợ giúp. Đặt mục tiêu trong những năm đại học phải tìm được ít nhất 1 mentor (người đi trước sẵn sàng chỉ dẫn cho mình), 1 mentee (đàn em cần mình hỗ trợ) và 1 partner (kiểu bạn chí cốt). Những người này sẽ giúp hình thành con người mình ở tuổi 20. À quên, cả 1 bạn gấu nữa ;).

***

Lúc mới vào FTU chị chả biết những cái bên trên đâu – từ từ ném đá dò đường ra thôi, và có nhiều cái sau này ra trường dò lại mới nhận ra. Nếu tự có ý tưởng thì cũng nên tự ném đá dò đường, có khi cũng ném nhầm con chim nào đấy ven sông thì… hên xui. Nhưng mà nên ném để dò trước khi đâm đầu vào sông mà chết đuối hoặc sợ quá mà chẳng bao giở dám qua sông.

Nhé cu!

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s